Conchita Álvarez Lebredo

Nota biobibliográfica

Dúas paradoxas, qu’en realidá son como as caras dunha mesma moneda, determinan a identidá personal y literaria de Conchita Álvarez Lebredo (Vigo, 1970). A primeira é que, pese a nacer en Galicia y ser fiya de galego, foi súa madre asturiana quen ye aprendéu a lingua galega y, al transmitirye as cántigas tradicionales del occidente asturiano, fixo que xarmolaran nela as arelas líricas que xa nun podían concebir outro medio miyor d’espresión. A segunda foi a de medrar nunha ciudá de Galicia tendo como lingua materna unha variedá lingüística propia d’Asturias: a lingua del Navia-Eo, concretamente, a fala de Tapia, na costa occidental asturiana. Estas circunstancias vitales, qu’implican certo desarraigo, son definitorias na súa poesía introspectiva, algo irónica y abondo señardosa.

Conchita Á. Lebredo é Licenciada en Filoloxía Hispánica pola Universidá de Santiago de Compostela y trabaya como profesora de lingua y literatura na enseñanza media. Ademáis de varios poemas y microrrelatos que viron a luz en revistas y libros d’autoría colectiva, ten publicados dous libros de poesía: Distancias e simetrías (2012), que ganóu el Premio Victoriano Taibo y ta escrito en galego estándar conforme á norma ortográfica da Real Academia Galega, y Na palma da túa mao (2020), escrito en galego asturiano seguindo as normas ortográficas del Academia de la Llingua Asturiana. Un terceiro libro poético, El equilibrio delicado del funámbulo, ta inda inédito y esperando unha próxima publicación.

El amor por Tapia y a súa contornada, polas súas xentes y modo de vida, puxáronla á luita pola conservación da lingua. Dende hai muitos anos recoye vocabulario en peligro d’estinción, palabras, modismos y ditames pouco usados, que vai publicando nel blog A Salvadeira coa esperanza de que se revitalicen nas obras dos escritores del occidente asturiano.

Sin título (númaro 30)
Na palma da túa mao, 2020, Trabe

El tou amor entróume en horas mortas, de revelaxe,
afurancando as regandixas
que foron abrindo sin precatarnos
nel muro fortificao da mía desgana.

Aspirénlo sin querer
como un fumador pasivo na marquesina del autobús.
Como quen coye unha desviadeira por equivoco.

Como as faladurías nel tempo invernoso. Asina entróu.
Trespasando a corteya del desencanto
y as paredes, reforzadas,
da mía renuncia.


 

Morte d’un esteta
Revista Trabatel 5, 2014, Goberno d’Asturias

Un esteta morre
a cada paso.
Inda nun se levantóu
y xa volve cayer morto
sin puxalo.

Morre de feridas incurables
y el paisaxe namáis (y non sempre)
y algunhas formas culturales escoyidas
son quén a felo
resucitar.

Morre sempre solo.

Pode costar caro crelo
peró un esteta nunca morre
de morte natural.
Mátalo a civilización. A mesma que fixo d’él
un esteta.


 

As regras del xogo
El equilibrio delicado del funámbulo, inédito

Avezábamos fer a mesma travesía entre as balizas
na boca del porto
da verde á colorada y da colorada á verde
anque dacondo a destempo
ou en dirección inversa.
Eu ben sabía dende el empezo
que che prestaba máis el buceo
que nadar na superficie
peró a similitú da traxectoria
podía levarme a pensar
na casualidá de toparte en algún punto
del noso esforzo.

Repara en qu’as auguas fondas del mar,
ás veces mansas, ás veces procelosas,
son a metáfora xusta, que non por mui mansuñada
é menos guapa y eficaz,
das reviravoltas da vida.
Nun vou renunciar a ela
porque outros la usaran antias
ou porque ch’esqueicéu na casa
a botella del osíxeno.
Valme neste momento preciso
de salvavidas.
Nun quero afogar por escúpulos absurdos
de poeta y, muito menos,
porque tu inda nun reconozas
as coordenadas.

Saliche á superficie pra qu’eu te vise.
Por vanidá.
Móveste a gusto nel fondo, peró de vez en condo precisas
medir as forzas, y eu convertínme pra ti
nel competidor perfecto.

Fixíchelo muito ben: soupiche miyor que naide
nadar y guardar a roupa.
Nun ch’importóu deixarme espida y sola
na superficie.

Tate feliz nas fonduras, pero nembra
que tamén el mar ten
as súas leis.
Y se nun vas querer
volverme a roupa,
nun m’afundas.
Deixa que saque a cabeza, alomenos,
pra respirar.

As balizas siguen alumando.